Кога зборуваме за радијација, прво мислиме на радиоактивно зрачење или нуклеарен отпад и тоа во негативен контекст. Дали постои само тоа лошо зрачење?
Постои уште еден вид на зрачење што сега го исполнува целиот наш простор во кој живееме, а тоа е нејонизирачко зрачење кое е производ на новите технологии. Нејонизирачкото зрачење се произведува од мобилни телефони, таблети, лаптопи, компјутери, уреди за безжичен интернет (WiFi рутери), базни станици (антени за телекомуникации, интернет...) и други електрични уреди. Од ова е јасно дека овој тип на зрачење го исполнува нашиот простор и секој ден во сè поголема мера. Колку е опасно ова зрачење? Постојат различни теории, но неодамна фактите покажуваат дека овој вид на зрачење може да влијае на здравјето на луѓето и е многу опасен доколку не се користи правилно. Зрачењето на WiFi уредот е на 2,4 GHz, што е многу опасно, бидејќи самата микробранова печка работи на таа фреквенција, за што е заклучено дека дава оптимални резултати во однос на потрошувачката на енергија - перформанси, а знаеме дека микробрановата печка работи на принцип на забрзување на молекулите на водата и на тој начин ја загрева храната. Затоа, замислете што му прави зрачењето на WiFi рутерот со нашето тело кое се состои од 70% вода или нашиот мозок кој има 75% вода, а кај децата тоа е уште поизразено, бидејќи процентот на вода кај бебињата е уште поголем.
Во Србија има околу 14.000 базни станици и тие ќе се зголемуваат секој ден, бидејќи гладот за подобра технологија расте.
Најголемиот проблем во Србија е неинформираноста и слабото образование на полето на влијанието на нејонизирачкото зрачење. Неинформирани сме дека овој вид на зрачење влијае на нашето здравје и на здравјето на околината што ја зафаќа, а едукацијата се состои во тоа што уредите што се во наша непосредна близина мора да се користат според прописите кои кажуваат како да го намалиме штетното влијание на зрачењето врз нас, односно како тие уреди да ги користиме на правилен начин.
Овие прописи не се официјални, но здружението Biogen се бори тие да станат составен дел на многу упатства за користење на овие уреди.
Сегашното штетно зрачење од мобилни телефони, лаптопи, компјутери, рутери или со еден збор нејонизирачко зрачење припаѓа, според класификацијата на Меѓународната агенција за проучување на тумори IARC, на групата 2B која вели дека ова зрачење е МОЖНА причина за тумори. Она за што многу институции и поединци се борат е дека ова зрачење е класифицирано во групата 2А како ВЕРОЈАТНИ причинители на туморски заболувања, бидејќи различни независни, неофицијални и официјални истражувања велат дека овие зрачења се веројатна причина за најтешките заболувања. Еден од главните проблеми со тоа што не се забрзуваат овие одлуки е тоа што нејонизирачкото зрачење е многу суптилно и мора да биде изложено неколку години за да покаже какви било негативни здравствени ефекти.
Она што е поразително е што многу трговци во продавниците за мобилни телефони не знаат како да објаснат која е вредноста на SAR, односно степенот на специфична апсорпција или едноставно колку зрачи мобилниот телефон. Овие вредности најчесто се пропишани со меѓународни регулативи, иако зависат и од законите на секоја земја. Меѓународната унија на телеоператори препорача вредностите на SAR да бидат истакнати на упатствата и кутиите за пакување на уредите.
Србија има закон за заштита од нејонизирачко зрачење од 2009 година, но тој не ги опфаќа сите релевантни фактори и се надеваме дека наскоро ќе биде дополнет.
Телекомуникациската индустрија се развива и се воведуваат нови технологии, како што е технологијата 5G, која бара уште поголеми брзини на проток на информации, а потоа и борбата за превласт над пазарот, каде што се даваат неограничени опции за разговор за сè пониска месечна цена, што може да доведе до многу опасни последици по здравјето поради непримерното користење на уредите.
Здружението Биоген се труди што повеќе да ги информира граѓаните на Србија и регионот за оваа тема, која секој ден станува се посериозна за здравјето и екологијата, и поради оваа причина во 2015 година во Центарот Сава беше организирана конференција за влијанието на нејонизирачкото зрачење, на која меѓу другите предавачи беше поранешен член на Меѓународната агенција за Студии, Ли Мор. Конференцијата беше многу слабо покриена од медиумите, бидејќи свеста за овој проблем е многу ниска во општеството. Досега, единствениот проект што се занимаваше со оваа тема беше наречен „Електромагнетно зрачење - добар слуга, лош господар“.
Друг начин да се намалат штетните ефекти од нејонизирачкото зрачење е да се користат тестирани и сертифицирани уреди за таа цел. Сертификатот мора да биде издаден од институција која ќе користи научни методи за да го докаже неговиот заштитен ефект. Здружението Биоген се бори за донесување регулативи и критериуми за квалитетот на ваквите производи на територијата на Србија. Засега, единствениот производ кој моментално ги исполнува тие критериуми е QHRS Mobichip кој служи за заштита од нејонизирачко зрачење, што не мора да значи дека другите понудени производи не мора да поминат сигурно.
Еден од начините за проверка на заштитните средства е методот на досирање, но тој е регистриран во Србија како дијагностичка метода како дел од традиционалната медицина на Српското медицинско друштво.
